Art. 58 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii
„Kto, wbrew przepisom ustawy, udziela innej osobie środka odurzającego lub substancji psychotropowej, ułatwia albo umożliwia ich użycie albo nakłania do użycia takiego środka lub substancji, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3."
Jeżeli sprawca udziela, ułatwia lub umożliwia użycie takiego środka małoletniemu albo nakłania małoletniego do użycia, grozi mu kara pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.
Cztery alternatywne formy działania
Art. 58 ustawy penalizuje cztery samodzielne formy zachowania: udzielenie środka odurzającego innej osobie, ułatwienie jego użycia, na przykład poprzez przygotowanie sprzętu do zażycia, umożliwienie użycia, czyli stworzenie warunków do zażycia narkotyku, na przykład udostępnienie lokalu, a także nakłanianie, czyli aktywne namawianie innej osoby do sięgnięcia po substancję zabronioną. Każda z tych form stanowi samodzielną podstawę odpowiedzialności karnej, niezależnie od tego, czy sprawca sam posiadał narkotyk.
Udzielenie za korzyść majątkową, art. 59
Art. 59 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii
„Kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej, udziela innej osobie środka odurzającego lub substancji psychotropowej, ułatwia albo umożliwia ich użycie albo nakłania do użycia, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10."
Kluczowe znaczenie ma tu element odpłatności lub innej korzyści osiąganej przez sprawcę. Jeżeli udzielenie narkotyku nastąpiło w zamian za pieniądze lub inną korzyść majątkową bądź osobistą, czyn kwalifikowany jest z art. 59, a nie z łagodniej zagrożonego art. 58, co znacząco podnosi grożącą karę, z 3 lat do przedziału od roku do 10 lat pozbawienia wolności.
Typ kwalifikowany wobec małoletniego
Art. 59 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii
Jeżeli sprawca udziela środka odurzającego za korzyść majątkową małoletniemu, ułatwia albo umożliwia mu użycie takiego środka lub nakłania go do użycia, grozi mu surowsza kara pozbawienia wolności od lat 2 do lat 12. Ustawodawca traktuje wykorzystywanie osób niepełnoletnich w tym kontekście jako szczególnie naganne, co znajduje odzwierciedlenie w istotnie podwyższonym zagrożeniu karą.
Odpowiedzialność właściciela lub zarządcy lokalu
Ustawa przewiduje również odrębną odpowiedzialność dla osób, które będąc właścicielem, posiadaczem, zarządcą lub kierownikiem lokalu, ustalają, że doszło na nim do popełnienia przestępstwa z art. 56, 58 lub 59 ustawy, a nie zawiadamiają o tym organów ścigania. Ma to szczególne znaczenie dla właścicieli klubów, lokali gastronomicznych czy imprez masowych, na terenie których dochodzi do obrotu lub udzielania narkotyków, ponieważ brak reakcji na te zdarzenia może rodzić samodzielną odpowiedzialność karną.
Zagrożenie karą
| Czyn | Podstawa prawna | Zagrożenie karą |
|---|---|---|
| Udzielenie, ułatwienie, umożliwienie, nakłanianie, typ podstawowy | Art. 58 ust. 1 | Pozbawienie wolności do 3 lat |
| Wobec małoletniego, bez korzyści majątkowej | Art. 58 ust. 2 | Pozbawienie wolności od 6 miesięcy do 8 lat |
| Za korzyść majątkową lub osobistą | Art. 59 ust. 1 | Pozbawienie wolności od roku do 10 lat |
| Za korzyść majątkową wobec małoletniego | Art. 59 ust. 2 | Pozbawienie wolności od 2 do 12 lat |
Linia obrony
Obrona w sprawach o nakłanianie i udzielanie narkotyków koncentruje się na precyzyjnym ustaleniu, która z alternatywnych form działania rzeczywiście miała miejsce, weryfikacji, czy w sprawie doszło do osiągnięcia korzyści majątkowej uzasadniającej surowszą kwalifikację z art. 59, a także na ocenie wiarygodności zeznań osoby, której rzekomo udzielono narkotyku, szczególnie gdy jest ona jednocześnie podejrzana o posiadanie.
FAQ, najczęstsze pytania o nakłanianie i udzielanie narkotyków
Udzielenie to fizyczne przekazanie środka odurzającego innej osobie, natomiast nakłanianie to aktywne namawianie kogoś do jego użycia, niezależnie od tego, czy sprawca sam dostarczył substancję.
Tak, nawet nieodpłatne udzielenie środka odurzającego innej osobie stanowi przestępstwo z art. 58 ustawy, choć zagrożone łagodniejszą karą niż udzielenie za korzyść majątkową z art. 59.
Właściciel, posiadacz, zarządca lub kierownik lokalu może ponieść odpowiedzialność karną, jeżeli ustalając fakt popełnienia na terenie lokalu przestępstwa z art. 56, 58 lub 59 ustawy, nie zawiadomi o tym organów ścigania.
Artykuł ma charakter ogólnej informacji prawnej i nie zastępuje indywidualnej porady adwokata. Stan prawny na dzień publikacji.
Postawiono Ci zarzut udzielania narkotyków?
Skontaktuj się ze mną, dokładna analiza okoliczności sprawy pozwala właściwie ocenić przyjętą kwalifikację prawną. Obsługuję klientów z Wrocławia, Oleśnicy i całego Dolnego Śląska.